ਮਾਰਬੁਰਗ, 13 ਸਤੰਬਰ (ਖਿੜਿਆ ਪੰਜਾਬ)
ਮੀਂਹ ਰੁਕਿਆ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਲੋਕ ਵੀ ਰੁਕੇ ਨਹੀਂ। ਮਾਰਬੁਰਗ ਦੇ ਨੈਬਰਹੁੱਡ ਸੈਂਟਰ ਵਾਲਡਟਾਲ ਵਿੱਚ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਹੋਏ ਤੀਜੇ ਪੰਜਾਬੀ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 600 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮਾਹੌਲ ਸਿਰਜਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਚਰਚਾ ਹੁਣ ਸਮਾਗਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਜਾਰੀ ਹੈ।
ਸਵਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋਇਆ—ਸਵਾਲ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਉੱਥੇ ਕਿਉਂ ਪਹੁੰਚੇ ਅਤੇ ਜਿਹੜੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕੇ, ਉਹ ਕੀ ਗੁਆ ਬੈਠੇ?
ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਢੋਲ, ਭੰਗੜਾ, ਗਿੱਧਾ, ਦਸਤਾਰ ਅਤੇ ਮਹਿੰਦੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗਹਿਣਿਆਂ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਖਾਣਿਆਂ ਤੱਕ—ਮੇਲਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਗੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਮੇਲਾ ਮਨਾਉਣ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ।
ਇਹ ਮੇਲਾ ਪੰਜਾਬੀ ਪਹਿਚਾਣ ਨੂੰ ਮਾਰਬੁਰਗ ਦੇ ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ ਅਤੇ ਬਹੁ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਾਜ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੰਦੇਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ।
ਪੰਜਾਬੀ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਸਮਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੋਣਾ—ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸਿਟੀ ਮਾਰਬੁਰਗ ਦੇ Ausländerbeirat ਅਤੇ Awahs e. V. – Stimme der Pluralität ਵੱਲੋਂ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਇਸ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜਾਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਮੇਲੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਰਦਾਰ ਨਿਰਮਲ ਸਿੰਘ ਹੰਸਪਾਲ ਜੋ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਚੇਅਰ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਸੰਧੂ ਕੇਲਕਹਾਈਮ (Kelkheim) ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਿਕਾ ਹਨ, ਜੋ ਜਰਮਨ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਨਾਂ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੋੜਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਬਰਾਬਰੀ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।”
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ Jennifer Wagner, Jasmeet Kaur, Liban Farah, Jaswinder Singh Rath, Sylvie Cloutier ਅਤੇ Narinder Singh Gohtra ਸਮੇਤ ਕਈ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਖ਼ਾਸ ਧਿਆਨ ਨੌਜਵਾਨ Kanwarsherpal Singh Rath ਨੇ ਖਿੱਚਿਆ, ਜੋ ਹਾਈਡਲਬਰਗ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਵਜੋਂ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਬਣੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੰਦੇਸ਼ ਮਿਲਿਆ ਕਿ ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ’ਤੇ ਮਾਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸਮਾਜ ਦੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇੱਕ ਮੇਲਾ, ਪਰ ਸੰਦੇਸ਼ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ
ਸ.ਜਗਦੀਸ਼ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਸ਼ਾ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ ਜਾਂ ਨਾਨਾ-ਨਾਨੀ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੜੀ ਹੈ।
ਇਹ ਗੱਲ ਖਾਸ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਲ ਰਹੀ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਪਿੱਛੇ ਮੁੜਨਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰੰਗਾਂ ਨੇ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ
ਮੇਲੇ ਦੀ ਰੌਣਕ ਨੂੰ ਚਾਰ ਚੰਨ ਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਭੰਗੜਾ ਅਤੇ ਗਿੱਧਾ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ। ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਆਰਟਿਸਟ ਸਾਗਰ ਗਰੁੱਪ ਅਤੇ ਸਟੂਡੈਂਟ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਕਲਾ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਿਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ ਅਤੇ ਮੇਲੇ ਦੇ ਖੂਬਸੂਰਤ ਪਲਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦਗਾਰ ਬਣਾਇਆ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਂਝਾ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦਿਆਂ ਬੀਬੀ ਵਿਨੀ ਸ਼ਰਮਾ ਜੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁਚੱਜੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਰਸੇ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨੇ ਮੇਲੇ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪੱਖ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿੱਤੀ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਦਰਸਾਇਆ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਵਿਰਸਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਨਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਾਧਨ ਵੀ ਹੈ।
ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧੰਨਵਾਦ
ਇਸ ਮੇਲੇ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਲਦਾਰ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਲੇਖਕ ਕਵੀ ਸਫਲ ਬਿਜ਼ਨਸਮੈਨ 400 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦਾ ਫਾਸਲਾ ਤੈ ਕਰਕੇ ਸਰਦਾਰ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਜੱਸੀ ਜੀ ਵੀ ਇਸ ਮੇਲੇ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਬਣੇ! ਮਾਨਯੋਗ ਪਾਵਨ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਜੀ, Prime Asia ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਪੰਜਾਬ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ’ਤੇ ਧੰਨਵਾਦ ਦੇ ਪਾਤਰ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੇ ਮੇਲੇ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਮੁਫ਼ਤ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾਨਨਿਵਾਜ਼ੀ ਬਣੀ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ
ਮੇਲੇ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਲੱਖਣ ਪੱਖ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਮਿਰਚ ਮਸਾਲਾ, Mirch Masala Giessen ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸੀ।
ਹੋਰ ਮੇਲਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਲਈ ਮੁਫ਼ਤ (Free of Cost) ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਨਿਵਾਜ਼ੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਉਪਰਾਲੇ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦਾ ਦਿਲ ਜਿੱਤਿਆ, ਸਗੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾਨਨਿਵਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
ਰਵਾਇਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸੁਆਦ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਦਿਲ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਮਹਿਮਾਨਨਿਵਾਜ਼ੀ ਨੇ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਯਾਦਗਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਏਕਤਾ
ਇਸੇ ਦਿਨ ਮਾਰਬੁਰਗ ਵਿੱਚ ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਸੱਜੇਪੱਖੀ ਅਤਿਵਾਦ ਵਿਰੁੱਧ ਰੈਲੀ ਵੀ ਹੋਈ। ਪੰਜਾਬੀ ਮੇਲੇ ਨੇ ਵੀ ਇਸੇ ਸੋਚ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ।
ਆਯੋਜਕਾਂ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਸਾਫ਼ ਸੀ:
“ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਸਾਡੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਨਹੀਂ, ਸਾਡੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਨਫ਼ਰਤ ਦਾ ਸਾਡਾ ਜਵਾਬ ਏਕਤਾ, ਸਤਿਕਾਰ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਹੈ।”
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਮੇਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਹ ਉਸ ਮਾਰਬੁਰਗ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਧਰਮਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਇੱਕੋ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਘਰ ਮੰਨ ਕੇ ਇਕੱਠੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।
ਅਤੇ ਹੁਣ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ…
ਲਗਭਗ 600 ਲੋਕ ਮੀਂਹ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪਹੁੰਚੇ। ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿੱਖੀ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਚਾਣ ਨੂੰ ਮਾਣ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ।
ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ, ਭੰਗੜਾ-ਗਿੱਧਾ, ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਗੱਲ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ, ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ—ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੇ ਇਸ ਮੇਲੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਮ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਾਗਮ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਉੱਪਰ ਲੈ ਗਿਆ।
ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਸੀ…..?
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਹੁਣ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹੋ—
“ਕਾਸ਼! ਅਸੀਂ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹੁੰਦੇ…”
ਸ਼ਾਇਦ ਇਹੀ ਇਸ ਮੇਲੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਯਾਦ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਡੀਕ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਤੀਜਾ ਪੰਜਾਬੀ ਮੇਲਾ—ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਗਮ ਨਹੀਂ
ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਮੇਲਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਸਾਂਝ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਸੀ:
ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦਾ ਰੱਖੋ।
ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੋ।
ਨਫ਼ਰਤ ਨੂੰ ਨਕਾਰੋ।
ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਸਾਂਝਾ ਭਵਿੱਖ ਮਿਲ ਕੇ ਬਣਾਓ
Author: khireyapunjab
ਸ੍ਰ. ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੇਮੀ (ਐਡੀਟਰ ਖਿੜਿਆ ਪੰਜਾਬ) ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਪੇਪਰ 1969 ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਕਾਠੀਆਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ । ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁੱਝ ਸਮਾਂ ਖਿੜਿਆ ਪੰਜਾਬ ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਖਾਲੜਾ ਮੰਡੀ ਤੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ । ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਇਹ ਮਹੀਨਾਵਾਰੀ ਪੇਪਰ ਸ੍ਰ. ਲਛਮਣ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ (ਮਰਹੂਮ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਪੰਜਾਬ) ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿਉਂ ਕਿ ਉਹ ਗਿੱਲ ਜੀ ਨਾਲ ਪਰਸਨਲ ਪੀ. ਏ. ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਚਰੇ ਸਨ । ਅਸੀ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਖਿੜਿਆ ਪੰਜਾਬ ਯੂ ਟਿਊਬ ਚੈਨਲ ਚਲਾ ਰਹੇ ਸੀ । ਹੁਣ ਪਿਤਾ ਜੀ ਵਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਨਿਊਜ਼ ਪੇਪਰ ਪੰਜਾਬੀ ਆਨਲਾਈਨ ਚਾਲੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ । ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਸਹਾਈ ਹੋਵੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀਅਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦਾ ਬੱਲ ਬਖਸ਼ੇ ।








